Lactaatdrempel: definitie, meten, tempo en trainingen om hem te verleggen
Training

Lactaatdrempel: definitie, meten, tempo en trainingen om hem te verleggen

RunRun 2026-11-17

De lactaatdrempel helder uitgelegd: LT1 en LT2, het verschil met de anaerobe drempel en de vVO2max, richtwaarden voor tempo en hartslag, de 30-minutentest, de betrouwbaarheid van Garmin-, COROS- en Suunto-horloges, trainingen en de Noorse methode, met de studies die ze onderbouwen.

De lactaatdrempel is de intensiteit waarboven lactaat zich sneller in het bloed ophoopt dan het lichaam het kan afvoeren. Er zijn er twee: de eerste drempel (LT1), waar het lactaat begint te stijgen, en de tweede (LT2), de zwaarste inspanning die je in evenwicht kunt volhouden, ongeveer 30 tot 60 minuten. Bij een getrainde loper ligt LT2 rond 88 tot 92 % van de maximale hartslag, tussen je 10 km-tempo en je halvemarathontempo. Het is een van de beste voorspellers van je prestatie op 10 km, halve en hele marathon, en je kunt hem trainen.

Artikel bijgewerkt op 17 november 2026. Elk cijfer verwijst naar een studie of een officiële bron, die onderaan het artikel staan.

De lactaatdrempel in het kort

Eerste drempel (LT1)Tweede drempel (LT2)
Andere namenAerobe drempel, eerste ventilatoire drempel (VT1)Anaerobe drempel, VT2, OBLA, maximale lactaat-steady-state (MLSS)
Wat er gebeurtHet bloedlactaat stijgt boven het rustniveau uitDe lactaatproductie is net gelijk aan de afvoer
Richtwaarde bloedlactaatOngeveer 2 mmol/L (conventie)4 mmol/L volgens conventie, van 2 tot 8 mmol/L afhankelijk van de persoon
Vol te houdenMeerdere urenOngeveer 30 tot 60 minuten
GevoelAdemhaling ontspannen, je praat in zinnen"Zwaar maar onder controle", nog maar een paar woorden
GebruikBovengrens van het rustige duurtempoTempo van drempeltrainingen bepalen, prestatie voorspellen

Lactaatdrempel: definitie

Tijdens de inspanning zetten je spieren glucose om in pyruvaat, waarvan een deel lactaat wordt. Dat lactaat is geen afvalstof: het wordt voortdurend gevormd, ook als er zuurstof genoeg is, en het dient als brandstof voor hart en spieren, als grondstof voor de lever om opnieuw glucose te maken en als signaalmolecuul (Brooks, 2018). Het beruchte "branden" komt niet van "melkzuur" dat zich zou ophopen: die term is een verouderde vereenvoudiging.

Als de intensiteit stijgt, gaat de lactaatproductie uiteindelijk de capaciteit van het lichaam om het te recyclen te boven. De lactaatconcentratie in het bloed blijft dan stijgen zonder zich te stabiliseren, en de inspanning wordt op middellange termijn onhoudbaar. De lactaatdrempel is dat omslagpunt. Daarom is "anaerobe drempel", nog steeds een gangbare term, eigenlijk onjuist: op de drempel blijft de energievoorziening grotendeels aeroob.

Een review uit 2009 telt 25 verschillende manieren om de drempel uit een lactaatcurve af te leiden (Faude et al.). Ze vallen in twee families, die overeenkomen met de twee drempels:

  • LT1: de eerste intensiteit waarbij het lactaat boven het rustniveau uitkomt. Daaronder zit je in het "matige" domein, dat van het rustige duurtempo.
  • LT2: de hoogste intensiteit waarbij productie en afvoer in evenwicht blijven, de maximale lactaat-steady-state (MLSS). Die houd je meestal 30 tot 60 minuten vol (Beneke et al., 2011).

De waarde "4 mmol/L", vaak voorgesteld als dé drempel, is een conventie uit het begin van de jaren tachtig: Sjödin en Jacobs (1981) noemen haar OBLA, Heck et al. (1985) onderbouwen haar. Gemeten in steady state varieert het bloedlactaat op de drempel in werkelijkheid van 2 tot 8 mmol/L afhankelijk van de loper (Billat et al., 2003): twee atleten op 4 mmol/L zitten dus niet per se op hetzelfde punt van hun curve.

LT1, LT2, VT1, VT2, kritische snelheid: wat is wat?

De termen verschillen naargelang de meetmethode. Dit zijn de equivalenten die in studies worden gebruikt:

TermGemeten metKomt overeen met
LT1, aerobe drempelBloedafname (eerste stijging van het lactaat)Eerste drempel
VT1, eerste ventilatoire drempelAdemgasanalyseEerste drempel (vaak gelijkgesteld aan ongeveer 2 mmol/L)
LT2, anaerobe drempelBloedafname (knik in de curve)Tweede drempel
OBLAVast bloedlactaat van 4 mmol/LBenadering van de tweede drempel
MLSSMeerdere constante inspanningen van 30 minutenReferentiedefinitie van de tweede drempel
VT2, respiratoir compensatiepuntAdemgasanalyseTweede drempel (vaak gelijkgesteld aan ongeveer 4 mmol/L)
Kritische snelheid, kritisch vermogenMeerdere tijden (bijvoorbeeld 3 en 12 minuten)Bovengrens van de steady state, iets boven de MLSS

De kritische snelheid verdient een vermelding: voor verschillende fysiologen is dat de beste grens tussen een inspanning die stabiliseert en een inspanning die tot uitputting leidt (Poole et al., 2016). Ze ligt iets boven de MLSS en is maar ongeveer 20 tot 30 minuten vol te houden (Jones et al., 2019).

Lactaatdrempel en vVO2max: wat is het verschil?

De maximale aerobe snelheid (vVO2max, in het Frans VMA) is de snelheid waarbij je je maximale zuurstofopname bereikt: die houd je 4 tot 8 minuten vol. De lactaatdrempel geeft aan welk deel van die vVO2max je lang kunt benutten. Twee lopers met een vVO2max van 16 km/u kunnen heel verschillende drempels hebben, en wie de hoogste drempel heeft, loopt het snelst op de halve marathon.

Trainers plaatsen LT2 vaak tussen 80 en 90 % van de vVO2max. Die richtwaarde is een trainersconventie, geen onderzoeksresultaat: ze hangt af van je niveau en je loopeconomie. Wil je zien welk tempo bij elk percentage van je vVO2max hoort, dan zet de VMA-tabel van RunRun die tempo's voor je op een rij; een recente wedstrijdtijd blijft de beste controle.

Bij welk tempo en welke hartslag ligt de drempel?

Gepubliceerde richtwaarden zeggen niet allemaal hetzelfde, omdat ze niet op dezelfde drempel mikken. Dit zijn de waarden die op een controleerbare bron steunen:

RichtwaardeLT1 (eerste drempel)LT2 (tweede drempel)Bron
% van de VO2max, ongetraindRond 60 %—Joyner en Coyle, 2008
% van de VO2max, getraind75 tot 90 %—Joyner en Coyle, 2008
% van de VO2max, wereldtop83 %92 %Jones et al., 2021
% van de FCmax, methode-Daniels—88 tot 92 %V.O2 (Jack Daniels)
% van de FCmax, Garmin-horloges—Ongeveer 90 % bij de ervaren loperHandleiding Garmin
TempoBovenkant van het rustige duurtempoTussen 10 km-tempo en halvemarathontempoGarmin; Daniels
Verschil met 5 km-tempo—Ongeveer 15 tot 19 s/km langzamerV.O2 (Jack Daniels)

Voorbeeld: een loper die de 10 km in 45 minuten loopt (4:30 min/km) en de halve marathon in 1u40 (4:44 min/km), heeft een drempel rond 4:30 tot 4:45 min/km. Met een FCmax van 185 slagen per minuut geeft de marge van Daniels 163 tot 170 bpm. Om de jouwe te berekenen, plaatst de hartslagzones-calculator de drempel in zone 4.

Een interessante richtwaarde komt uit het project Nike Breaking2: bij zestien lopers van wereldklasse lag het tempo van een marathon in 2 uur boven de tweede drempel (Jones et al., 2021). Bij de meeste lopers wordt de marathon juist net onder de tweede drempel gelopen (Billat et al., 2003).

Waarom de lactaatdrempel zo belangrijk is

De drempel voorspelt prestaties op de lange afstand beter dan de VO2max:

  • Bij 18 lopers, van 3,2 km tot de marathon, is de snelheid bij het begin van de lactaatophoping de variabele die het sterkst met de eindtijd samenhangt (correlatie van 0,91 of hoger, tegen 0,83 of hoger voor de VO2max) (Farrell et al., 1979).
  • Bij 18 marathonlopers verklaart de snelheid bij 4 mmol/L 92 % van de verschillen in marathonsnelheid (Sjödin en Jacobs, 1981).
  • Een review van 32 studies vindt in de grote meerderheid van de gevallen sterke correlaties tussen drempel en prestatie, vooral bij het hardlopen (Faude et al., 2009).

En het is een hefboom die beschikbaar blijft als je vVO2max stagneert: lees hoe je een VMA-plateau doorbreekt.

Hoe meet je je lactaatdrempel?

In het lab: de referentie

De klassieke test gebeurt op een loopband of een baan, in trappen van 3 tot 5 minuten die steeds sneller gaan, met bij elke trap een druppel bloed uit de vinger of het oor. Je tekent de lactaatcurve en leest er LT1 en LT2 uit af. De MLSS, de strengste definitie, vraagt meerdere constante inspanningen van 30 minuten op verschillende snelheden (Beneke et al., 2000). Met draagbare lactaatmeters kun je die metingen ook buiten het lab doen, mits je het protocol volgt.

Op het terrein: de 30-minutentest

De test van Joe Friel, Amerikaans trainer, is eenvoudig en gratis: loop na een goede warming-up 30 minuten alleen, zo snel mogelijk, zoals in een wedstrijd. Druk na de tiende minuut op "ronde". De gemiddelde hartslag van de laatste 20 minuten benadert je drempelhartslag, en het gemiddelde tempo van die 20 minuten je drempeltempo (TrainingPeaks). Alleen lopen is belangrijk: een partner of een startnummer zet je ertoe aan sneller te gaan dan op training.

Herhaal hem elke 6 tot 8 weken, op hetzelfde parcours en onder vergelijkbare omstandigheden, om je vooruitgang te volgen. Een recent voluit gelopen 10 km geeft vergelijkbare informatie.

De Conconi-test: niet doen

De Conconi-test zoekt het punt waarop de hartslag niet meer lineair met de snelheid meestijgt. Een controlestudie vond die knik maar bij 9 van de 14 lopers, en duidelijk boven de echte drempel: rond 95 % van de FCmax. Op die snelheid hielden de lopers het maar 16 minuten vol, tegen 30 minuten op hun echte drempelsnelheid (Jones en Doust, 1997). De auteurs beoordelen de methode als niet valide.

Wat horloges waard zijn

MerkWat het horloge doetBorstband
GarminSchat hartslag, tempo en vermogen op de drempel, via een begeleide test of automatisch tijdens je lopenVereist op oudere modellen; niet meer nodig sinds de update van december 2024 op de Forerunner 255, 265, 955 en 965, de fēnix 7 en 8 en de Enduro 3
COROSBepaalt drempeltempo en -hartslag met een begeleide looptest (Running Fitness Test) of op basis van je lopenNiet gespecificeerd door COROS
SuuntoZoneSense schat de aerobe en anaerobe drempel op basis van de hartslagvariabiliteitVerplicht
PolarBiedt vooral een test van vVO2max en VO2max (Running Performance Test)—

Onafhankelijke studies manen tot voorzichtigheid:

  • Bij 26 lopers vond de Garmin fēnix 7 een correcte drempelhartslag (1,7 % verschil, niet significant), maar een met 12 % onderschat drempeltempo: 11,9 km/u in plaats van de 13,3 km/u gemeten met lactaat (Heiber et al., 2024).
  • Een studie uit 2025 met drie horloges (Huawei, Garmin Forerunner 265, COROS Pace 3) vindt gemiddelde fouten van 13 tot 26 % op het drempeltempo en van 6 tot 7 % op de hartslag. Geen enkel horloge is gelijkwaardig aan het lab (Lu et al., 2025).

In de praktijk: de drempelhartslag van een recent horloge is een bruikbare richtwaarde; het weergegeven drempeltempo veel minder. Toets het aan een wedstrijdtijd of een 30-minutentest.

Met RunRun Premium schat de pagina Mijn trainingszones je drempeltempo op basis van je record "Drempel 60", je afgevinkte drempeltrainingen of je gesynchroniseerde lopen, en werkt het bij als je vooruitgaat.

Hoe verbeter je je lactaatdrempel?

Drempeltrainingen

Het principe: tijd doorbrengen op drempeltempo, niet erboven. De meest gebruikte vormen:

TrainingInhoudVoor wie
Continue tempoloop20 minuten op drempeltempo (de duur die Daniels aanraadt), langer aan het einde van een marathonvoorbereidingRegelmatige loper, voorbereiding 10 km tot marathon
Lange intervallen ("cruise intervals" van Daniels)3 tot 5 × 8 tot 10 minuten, 1 tot 2 minuten herstel al dribbelendDe makkelijkste vorm om vol te houden zonder het tempo te overschrijden
Middellange intervallen5 × 5 minuten of 6 × 1.000 m, 1 minuut herstelEerste drempeltrainingen
Drempel op een flauwe helling of in de natuur3 × 10 minuten op het gevoel "zwaar maar onder controle"Traillopers, terrein zonder stabiel tempo

Jack Daniels raadt herhalingen van 5 tot 15 minuten aan met 1 tot 2 minuten herstel: de korte pauzes houden het bloedlactaat van herhaling tot herhaling ongeveer constant (V.O2). De meest gemaakte fout is deze trainingen te snel lopen: aan het einde moet je nog een herhaling extra kunnen doen.

Wil je je drempeltempo omzetten in een snelheid of in tussentijden voor je intervallen, dan rekent de tempocalculator van RunRun tempo, snelheid en tussentijden voor je om.

De Noorse methode en de "dubbele drempel"

Deze methode, bekend geworden door de broers Ingebrigtsen, is beschreven door Marius Bakken, een van de bedenkers (Casado et al., 2023). Ze steunt op ongeveer 180 km per week, waarvan vier drempeltrainingen verdeeld over twee "dubbels" (twee trainingen op dezelfde dag), gecontroleerd met een lactaatmeter tussen 2 en 4,5 mmol/L. Een typische week:

  • Dinsdag: 's ochtends 5 × 6 minuten op 2,5 mmol/L, 's avonds 10 × 1.000 m op 3,5 mmol/L, 1 minuut herstel.
  • Donderdag: 's ochtends 5 × 2 km op 2,5 mmol/L, 's avonds 25 × 400 m op 3,5 mmol/L, 30 seconden herstel.
  • Zaterdag: 20 × 200 m heuvelop, veel intensiever.

De les voor een recreant is niet het volume, dat onhaalbaar is, maar de controle over de intensiteit: trainingen op de lage drempel, in blokken opgedeeld, rustig genoeg om vaak te herhalen zonder uitgeput te raken.

Gepolariseerd of piramidaal: hoeveel drempel per week?

  • Over 9 weken ging bij 48 getrainde atleten de gepolariseerde groep (veel heel rustig, een beetje heel intensief) het meest vooruit: +11,7 % piek-VO2 en +8,1 % snelheid bij 4 mmol/L. De groep die vooral op de drempel trainde, ging niet meer vooruit (Stöggl en Sperlich, 2014).
  • Bij langeafstandslopers van hoog niveau is de meest voorkomende verdeling piramidaal: veel rustig, elke week een deel drempel, een beetje heel intensief; marathonlopers zijn eerder piramidaal, 1.500 m-lopers eerder gepolariseerd (Casado et al., 2022).
  • Een review wijst erop dat er geen bewijs is dat drempelintensiteit op zich bijzonder effectief is (Beneke et al., 2011).

In de praktijk: houd het grootste deel van je volume in het rustige duurtempo (zie onze gids over hartslagzones en de 80/20-regel), plan één drempeltraining per week, twee in de voorbereiding op een halve of hele marathon, en laat minstens één rustige dag tussen twee zware trainingen.

Veelgemaakte fouten

  • De drempel te snel lopen. Daarboven wordt de training een vermomde vVO2max-training, vermoeiender en minder nuttig voor het beoogde doel.
  • Op één enkele waarde vertrouwen. De drempel verschuift met je vorm, de warmte, vermoeidheid en hoogte: een test om de twee maanden is beter dan een vastgeroest getal.
  • Het tempo van je horloge voor een meting houden. Studies tonen tot 26 % fout op het geschatte drempeltempo.
  • De twee drempels door elkaar halen. Een zone "aerobe drempel" op je horloge (LT1) is geen tempo voor een drempeltraining (LT2).
  • Het rustige duurtempo vergeten. Het makkelijke volume tilt beide drempels op lange termijn op; drempeltrainingen slijpen ze alleen bij.

FAQ – Veelgestelde vragen over de lactaatdrempel

Wat is de lactaatdrempel bij het hardlopen?

Het is de intensiteit waarboven lactaat zich sneller in het bloed ophoopt dan het wordt afgevoerd. De tweede drempel (LT2) is het snelste tempo dat je in evenwicht volhoudt, ongeveer 30 tot 60 minuten, meestal tussen je 10 km-tempo en je halvemarathontempo.

Zijn de lactaatdrempel en de anaerobe drempel hetzelfde?

In de spreektaal wel: "anaerobe drempel" verwijst naar de tweede lactaatdrempel. De term is misleidend, want op de drempel blijft de inspanning vooral aeroob en wordt lactaat niet door zuurstoftekort gevormd.

Hoe bereken je je lactaatdrempel zonder lab?

Loop na een warming-up 30 minuten alleen zo snel mogelijk: de gemiddelde hartslag van de laatste 20 minuten benadert je drempelhartslag, en het gemiddelde tempo van die 20 minuten je drempeltempo. Een recente 10 km-wedstrijd geeft een vergelijkbare schatting.

Op welk percentage van de FCmax ligt de lactaatdrempel?

Bij een getrainde loper ligt de tweede drempel meestal rond 88 tot 92 % van de FCmax (methode-Daniels). Bij een beginner ligt hij lager. De eerste drempel ligt duidelijk daaronder.

Op welk percentage van de vVO2max ligt de lactaatdrempel?

Meestal wordt hij geschat tussen 80 en 90 % van de vVO2max, maar dat is een conventie, geen gemeten waarde: ze varieert met je niveau en je loopeconomie. Een recente wedstrijdtijd geeft een nauwkeurigere schatting.

Meten Garmin-horloges de lactaatdrempel goed?

De drempelhartslag die een recente Garmin schat, ligt dicht bij de labmeting (minder dan 2 % verschil in een studie met de fēnix 7). Het drempeltempo veel minder: 12 % onderschatting in diezelfde studie.

Hoeveel drempeltrainingen per week?

Eén per week volstaat voor de meeste lopers, twee in een specifieke voorbereiding op een halve of hele marathon, met het grootste deel van het volume in het rustige duurtempo en minstens één rustige dag tussen twee zware trainingen.

Hoe snel kun je je lactaatdrempel verbeteren?

In een studie van 9 weken wonnen al getrainde atleten 8 % snelheid bij 4 mmol/L met gepolariseerde training (Stöggl en Sperlich, 2014). Reken dus op enkele weken regelmatige training voordat je opnieuw test.

Welk bloedlactaat hoort bij de lactaatdrempel?

Volgens conventie 2 mmol/L voor de eerste drempel en 4 mmol/L voor de tweede. Gemeten in steady state varieert het bloedlactaat op de tweede drempel in werkelijkheid van 2 tot 8 mmol/L afhankelijk van de persoon.

Samengevat

De lactaatdrempel is minder een getal dan een zone: de bovengrens van wat je lang volhoudt. Meet hem eenvoudig (een 30-minutentest of een recente wedstrijd), wantrouw het tempo dat je horloge aangeeft, train hem één à twee keer per week zonder het tempo te overschrijden, en loop de rest in het rustige duurtempo. Om je trainingstempo's om te rekenen, gebruik je de tempocalculator. Om je tijd op een andere afstand te voorspellen, gebruik je de looptijdvoorspeller.

Bronnen

  • Beneke R, Hütler M, Leithäuser RM. Maximal lactate-steady-state independent of performance. Med Sci Sports Exerc, 2000. PubMed
  • Beneke R, Leithäuser RM, Ochentel O. Blood lactate diagnostics in exercise testing and training. Int J Sports Physiol Perform, 2011. PubMed
  • Billat VL et al. The concept of maximal lactate steady state. Sports Med, 2003. PubMed
  • Brooks GA. The Science and Translation of Lactate Shuttle Theory. Cell Metab, 2018. PubMed
  • Casado A et al. Training Periodization, Methods, Intensity Distribution, and Volume in Highly Trained and Elite Distance Runners: A Systematic Review. Int J Sports Physiol Perform, 2022. PubMed
  • Casado A, Foster C, Bakken M, Tjelta LI. Does Lactate-Guided Threshold Interval Training within a High-Volume Low-Intensity Approach Represent the "Next Step" in the Evolution of Distance Running Training? Int J Environ Res Public Health, 2023. PMC
  • Farrell PA et al. Plasma lactate accumulation and distance running performance. Med Sci Sports, 1979. PubMed
  • Faude O, Kindermann W, Meyer T. Lactate threshold concepts: how valid are they? Sports Med, 2009. PubMed
  • Garmin. Release notes van de horloges, december 2024 (automatische detectie van de lactaatdrempel met hartslagmeting aan de pols), en pagina "Lactaatdrempel" in de rubriek Running Science. garmin.com
  • Heck H et al. Justification of the 4-mmol/l lactate threshold. Int J Sports Med, 1985. PubMed
  • Heiber M et al. Garmin Fēnix 7 Underestimates Performance at the Lactate Threshold in Comparison to Standardized Blood Lactate Field Test. Open Access J Sports Med, 2024. Dove Press
  • Jones AM, Doust JH. The Conconi test is not valid for estimation of the lactate turnpoint in runners. J Sports Sci, 1997. PubMed
  • Jones AM et al. Physiological demands of running at 2-hour marathon race pace. J Appl Physiol, 2021. PubMed
  • Jones AM et al. The maximal metabolic steady state: redefining the "gold standard". Physiol Rep, 2019. PubMed
  • Joyner MJ, Coyle EF. Endurance exercise performance: the physiology of champions. J Physiol, 2008. PMC
  • Lu et al. Betrouwbaarheid van smartwatches bij het schatten van de lactaatdrempel. Front Physiol, 2025. Frontiers
  • Poole DC et al. Critical Power: An Important Fatigue Threshold in Exercise Physiology. Med Sci Sports Exerc, 2016. PubMed
  • Sjödin B, Jacobs I. Onset of blood lactate accumulation and marathon running performance. Int J Sports Med, 1981. PubMed
  • Stöggl T, Sperlich B. Polarized training has greater impact on key endurance variables than threshold, high intensity, or high volume training. Front Physiol, 2014. PMC
  • COROS. What is lactate threshold? (31-10-2025). coros.com
  • Suunto. ZoneSense FAQ. suunto.com
  • TrainingPeaks. Joe Friel's Quick Guide to Setting Zones. trainingpeaks.com
  • V.O2 (Jack Daniels). Threshold training. vdoto2.com

De richtwaarden in dit artikel zijn gemiddelden uit de wetenschappelijke literatuur. Ze vervangen geen medisch onderzoek en geen advies van een trainer.